Nauki Techniczne

Archives of Environmental Protection


Archives of Environmental Protection | 2013 | vol. 39 | No 3 |


This paper presents a general overview of 2D mathematical models for both the inorganic and the organic contaminants moving in an aquifer, taking into consideration the most important processes that occur in the ground. These processes affect, to a different extent, the concentration reduction values for the contaminants moving in a groundwater. In this analysis, the following processes have been taken into consideration: reversible physical non-linear adsorption, chemical and biological reactions (as biodegradation/biological denitrification) and radioactive decay (for moving radionuclides). Based on these 2D contaminant transport models it has been possible to calculate numerically the dimensionless concentration values with and without all the chosen processes in relation to both the chosen natural site (piezometers) and the chosen contaminants.In this paper, it has also been possible to compare all the numerically calculated concentration values to the measured concentration ones (in the chosen earlier piezometers) in relation to both the new unpublished measurement series of May 1982 and the new set of parameters used in these 2D contaminant transport models (as practical verification of these models).

Przejdź do artykułu


The paper presents the research results for the soils sampled from the area located in the eastern part of the Chodzieskie Lakes, between the Middle Noteć River Valley and the Wełna River Valley, the right tributary of the Warta River. The research involved 7 soil samples from the surface horizons, allocated to the cultivation of various plant species (cereals and vegetable crops). The following were determined in the soil material: the content of phytoavailable forms of selected heavy metals Zn, Cu, Pb, Ni, Fe and Mn, active and available to plants phosphorus against the activity of selected oxydo-reduction and hydrolytic enzymes. The soil under the vegetable crops showed a very high richness in phosphorus available to plants, which must have been related to an intensive fertilisation. There were identified relatively low contents of the available forms of the heavy metals investigated, the fact that points to their natural content in soil, which triggered the inhibition of neither the oxydo-reduction nor hydrolytic enzymes.

Przejdź do artykułu


The main objective of the study was to evaluate if macrophytes structure and trophic status of dam reservoir Kraśnik on a small lowland river Wyżnica are determined by phosphorous loadings. Studies were conducted seasonally in May, July and October during the years 2008-2009. Samples were taken at four sites: Site 1 - inflow of the Wyżnica River to pre-dam, Site 2 − pre-dam, Site 3 − dam reservoir and Site 4 - outflow of the Wyżnica River from dam reservoir. Physical and chemical parameters (temperature, Secchi disc depth, dissolved oxygen, pH, conductivity, total suspension, chlorophyll-a, TP and P-PO4) were measured in water samples. Together with water parameters there were estimated biomass of phytoplankton and species composition and biomass of emergent, floating-leaved and submerged macrophytes. Concentrations of TP, chlorophyll-a and Secchi disc depth were used to calculate trophic state index of Carlsson for dam reservoir and its pre-dam. Based on mean water current, mean residence time of water in dam reservoir and concentrations of TP and P-PO4 loadings (g m-2) flowing into dam reservoir with the Wyżnica River were calculated. The results showed visible negative effect of phosphorous loadings on both macrophytes composition and trophic state of the reservoir. The marked changes concerned soft vegetation. High P loadings (7.74 g m-2 of TP and 6.03 g m-2 P-PO4) during the spring of 2008 caused the disappearance of characeans meadows. In 2009, the presence of rigid hornwort (Ceratophyllum demersum L.), the species typical for eutrophic lakes was noted. This unrooted submerged plant uptakes dissolved orthophosphates directly from the water column.

Values of Carlsson index (51.4 ≤ TSI ≤ 68.2) indicate the eutrophic state of dam reservoir Kraśnik. During summer season in dam reservoir there were observed algal blooms (biomass of phytoplankton exceed 10 mg WW dm-3) and low water transparency (Secchi disc depth ranged from 0.4 to 0.65 m). During the two-year studies in dam reservoir Kraśnik a high reduction of P loadings, mostly dissolved orthophosphates was observed. Dependently on season, reduction of P-PO4 loadings ranged from 52% (July 2008) up to 91% (May 2009). The reduction of TP was lower and reached values from 15% (May 2008) to 48% (July 2009).

Przejdź do artykułu


The phytoextraction is a process that uses living plants for cleaning up the heavy metals from contaminated soil. The cadmium and lead contamination of soils results from the application of sludge or urban composts, fertilizers, pesticides, motorization, metallurgy, and different technological processes. In industrial terrain the content of cadmium and lead in soils has increased in the recent years. This study was undertaken to evaluate the potential of Amaranthus caudatus L. ‘Atropurpureus’ and Ricinus communis L. ‘Sanguineus Apache’ for phytoextraction of cadmium and lead. Two species of ornament plants, i.e. Amaranthus caudatus L. ‘Atropurpureus’ and Ricinus communis L. ‘Sanguineus Apache’, were planted in drainless containers in a substrate artificially polluted with cadmium and lead in order to evaluate their suitability for phytoremediation of soils or substrates contaminated with these metals. Cadmium was applied at increasing rates of 0, 1, 5 and 10 mg Cd∙dm-3 in the form of cadmium sulfate 3CdSO4∙8H2O, while lead was used at 0, 100, 500 and 1000 mg Pb∙dm-3 in the form of lead acetate (CH3COO)2Pb∙3H2O. The applied doses of cadmium and lead in the experiment reflected different degrees of soil pollution. After five months of growth it was found that Amaranthus caudatus L. accumulated the biggest concentrations of cadmium and lead in leaves and the lowest concentrations in inflorescences. Ricinus communis L. accumulated the highest concentrations of cadmium in stems, while the lowest concentrations in inflorescences, whereas the biggest concentration of lead was accumulated in inflorescences and the least lead was accumulated in leaves. The biggest reduction of cadmium and lead concentrations after the completion of the experiment was found in substrates, in which Amaranthus caudatus L. was grown. The tested species of ornamental plants may be used in the phytoextraction of cadmium and lead from soils contaminated.

Przejdź do artykułu


Predicted climate change may have negative impact on many environmental components including vegetation by increase of evapotranspiration and reduction of available water resources. Moreover, a growing global population and extensive use of water for irrigation and industry result in increasing demand for water. Facing these threats, quantitative and qualitative protection of water resources requires development of tools for drought assessment and prediction to support effective decision making and mitigate the impacts of droughts. Therefore, the Institute of Meteorology and Water Management, National Research Institute has developed and implemented a set of tools for the operational drought hazard assessment. The developed tools cover drought indices estimation, assessment of sensitivity to it formation and drought hazard prediction. They are streamlined into an operational scheme combined with data assimilation routines and products generation procedures.

A drought hazard assessment scheme was designed to be implemented into the platform of a hydrological system supporting the operational work of hydrological forecast offices. The scheme was launched to run operationally for the selected catchments of the Odra River and the Wisla River basins. The crucial resulting products are presented on the website operated by IMWM-NRI: POSUCH@ (Operational System for Providing Drought Prediction and Characteristics) ( The paper presents the scheme and preliminary results obtained for the drought event which began in August 2011.

Przejdź do artykułu


The photochemical degradation of the sulfadiazine (SDZ) was studied. The photochemical processes used in degradation of SDZ were UV and UV/H2O2. In the experiments hydrogen peroxide was applied at different concentrations: 10 mg/dm3 (2.94*10-4 M), 100 mg/dm3 (2.94*10-3 M), 1 g/dm3 (2.94*10-2 M) and 10 g/dm3 (2.94*10-1 M). The concentrations of SDZ during the experiment were controlled by means of HPLC. The best results of sulfadiazine degradation, the 100% removal of the compound, were achieved by photolysis using UV radiation in the presence of 100 mg H2O2/dm3 (2.94*10-3 M). The determined rate constant of sulfadiazine reaction with hydroxyl radicals kOH was equal 1.98*109 M-1s-1.

Przejdź do artykułu


The results of experimental investigations on the removal of NOx from gases applying ozone as the oxidizing agent and the absorption of higher nitrogen oxides in the sodium hydroxide solutions are presented. The experiment was conducted using a pilot plant installation with the air flow rate 200 m3/h, being a prototype of a boiler flue gas duct and a FGD scrubber. It was shown that in the range of [NOref] = 50 ÷ 250 ppm the mechanism of NO ozonation depends on the molar ratio X = O3/NOref: for X ≤ 1.0 oxidation of NO to NO2 predominates and NO2 is poorly absorbed, for X >> 1.0 NO2 undergoes further oxidation to N2O5, which is efficiently absorbed in the scrubber. The stoichiometric molar ratio of complete conversion of NO into N2O5 is X = 1.5, in these studies to reach the effectiveness η ≥ 90% the molar ratio X was much higher (2.75).

Przejdź do artykułu


Rare earth metals including yttrium and europium are one of several critical raw materials, the use of which ensures the development of the so-called high technology. The possibility of their recovery in Europe is limited practically only to secondary materials such as phosphogypsum and electronic waste.

The article presents the results of our research concerning the development of recovery technology of yttrium and europium from luminophore CRT used lamps. It describes the principle of separation of elements and the test results of cleaning the concentrate. It was shown that the costs of preparing the concentrate according to the proposed technology are lower than the phosphogypsum processing technology and the composition of the resulting product does not contain hazardous substances.

Przejdź do artykułu


Uncontrolled emissions of landfill gas may contribute significantly to climate change, since its composition represents a high fraction of methane, a greenhouse gas with 100- year global warming potential 25 times that of carbon dioxide. Landfill cover could create favourable conditions for methanotrophy (microbial methane oxidation), an activity of using bacteria to oxidize methane to carbon dioxide. This paper presents a brief review of methanotrophic activities in landfill cover. Emphasis is given to the effects of cover materials, environmental conditions and landfill vegetation on the methane oxidation potential, and to their underlying effect mechanisms. Methanotrophs communities and methane oxidation kinetics are also discussed. Results from the overview suggest that well-engineered landfill cover can substantially increase its potential for reducing emissions of methane produced in landfill to the atmosphere.

Przejdź do artykułu


The aim of this study was to assess the effects of two flocculants that are often used to overcome activated sludge bulking problems - aluminium chloride, AlCl3, and aluminium sulphate, Al2(SO4)3 - on Lecaneinermis (Rotifera, Monogononta) at three different temperatures: 8, 15 and 20°C. The mean EC50 value (effective concentration, mg dm-3) calculated for the 24 h mortality test was 0.012 mg Al3+dm-3. Next, the effects of low concentrations of the Al-salts on the population development from single individuals (parthenogenetic females) were tested in a 21-day experiment. At concentrations as low as EC4.8 and EC0.48, both Al-salts affected rotifer population negatively. However, temperature was the most pronounced factor that modified the toxicity of the Al-salts to the rotifers. On the 12th day of the experiment, there were significant interactions between temperature and the Al-salts, indicating that the chemicals were more toxic to the rotifers at 20°C than at lower temperatures. The weaker rotifers sensitivity to Al-salts (especially to AlCl3) in temperatures below 15°C, when the biggest problems associated with sludge bulking occurs,may means use both rotifers and chemicals reasonable and effective.

Przejdź do artykułu



Czesława Rosik-Dulewska

Editorial Advisory Board
Michał Bodzek
Katarzyna Juda-Rezler
Korneliusz Miksch

Assistant Editor
Katarzyna Panz


Editorial Board:

Lucjan Pawłowski

Brian A. Bolto (Australia)
Hubert Bril (France)
Bart Van der Bruggen (Belgium)
Zhihong Cao (China)
Pen-Chi Chiang (R.O.C.)
Wolfgang Frenzel (Germany)
Reinhard F. Hüttl (Germany)
Piotr Kowalik (Poland)
Joanna Kyzioł-Komosińska (Poland)
Rajmund Michalski (Poland)
Anuska Mosquera Corral (Spain)
Takashi Nakamura (Japan)
Józef M. Pacyna (Norway)
Wim H. Rulkens (The Nederlands)
Corrado Sarzanini (Italy)
Hans Martin Seip (Norway)
Jan Siuta (Poland)
Jerzy Sobota (Poland)
Joanna Surmacz-Górska (Poland)
Jadwiga Szczepańska (Poland)
Christopher G. Uchrin (USA)
Tomasz Winnicki (Poland)
Xiaoping Zhu (USA)
Jerzy Zwoździak (Poland) 


Institute of Environmental Engineering of the Polish Academy of Sciences
M. Skłodowskiej-Curie 34, 41-819 Zabrze, Poland
Tel.: +48-32-271 64 81      Fax: +48-32-271 74 70

Instrukcje dla autorów

Instrukcja dla Autorów

Archives of Environmental Protection jest kwartalnikiem wydawanym wspólnie przez Instytut Podstaw Inżynierii Środowiska PAN oraz Komitet Inżynierii Środowiska PAN. Dzięki współpracy z gronem wybitnych naukowców z całego świata, chcemy oddawać w ręce czytelników starannie wyselekcjonowane, najciekawsze i najbardziej wartościowe teksty, prezentujące najnowszy stan badań w zakresie inżynierii i ochrony środowiska.

Zakres tematyczny

W czasopiśmie publikowane są przede wszystkim oryginalne prace badawcze, dotyczące takich zagadnień jak:
  • Ocena jakości powietrza, ochrona przed zanieczyszczeniem powietrza oraz jego oczyszczanie;
  • Oczyszczanie oraz przeróbka ścieków;
  • Ochrona i remediacja gleb;
  • Hydrologia i ocena jakości wody, oczyszczanie wód;
  • Gospodarka odpadami;
  • Odnawianie ekosystemów, toksykologia i równowaga w środowisku;
  • Przemianyi transport zanieczyszczeń organicznych w środowisku;
  • Przemianyi transport zanieczyszczeń nieorganicznych w środowisku;
  • Techniki pomiarowe stosowane w inżynierii i monitoringu środowiska;
  • Inne zagadnienia wiążące się bezpośrednio z inżynierią i ochroną środowiska.

Przyjmujemy również prace przeglądowe mające charakter „critical review”, czyli krytycznego przeglądu aktualnego stanu wiedzy na dany temat związany bezpośrednio z tematyką ochrony i inżynierii środowiska.

W przypadku braku pewności czy Państwa artykuł mieści się w zakresie tematycznym czasopisma, prosimy o przesłanie abstraktu na adres mailowy: lub

Przygotowanie artykułu

Materiały przekazywane do redakcji powinny być przygotowane zgodnie z podanymi niżej wytycznymi:
•    Całość artykułu (wraz z rysunkami, tabelami, streszczeniem oraz bibliografią) nie powinna przekraczać objętości 20 stron. W przypadku przekroczenia wspomnianej objętości artykułu, zalecamy wcześniejszy kontakt z redakcją.
•    Praca musi zostać przesłana do redakcji w języku angielskim.
•    Artykuł powinien zostać złożony do redakcji w formacie doc lub docx w formie trzech plików:
o text.doc – plik zawierający całość tekstu, bez tytułu, słów kluczowych, nazwisk autorów i afiliacji o figures.doc – plik zawierający wszystkie rysunki wraz z podpisami o tables.doc – plik zawierający tabele wraz z podpisami.
•    Teksty należy przygotować w formacie A4; marginesy: 2,5 cm; czcionka: Times New Roman 12 pkt.; interlinia: 1,5. Tekst powinien zostać podzielony logicznie na rozdziały i podrozdziały zgodnie z ogólnie przyjętymi zasadami redagowania artykułów naukowych. W tekście powinny zostać oznaczone miejsca, w których umieszczone mają zostać tabele i rysunki.
•    Opisy rysunków powinny być zwięzłe i czytelne, wykonane pismem odpowiedniej wielkości tak, aby zachować ich czytelność po zmniejszeniu. Prosimy o unikanie umieszczania na rysunkach opisów słownych, które zaleca się podać w podpisie lub tekście artykułu. Wykresy należy zamieszczać bez ramki, ale domknięte również z prawej strony.   Legenda do wykresu powinna znajdować się pod nim i być zamieszczona również bez ramki.
•    Tabele zawsze powinny być podzielone na kolumny. W przypadku tabel zawierających dużo wyników, muszą być one również podzielone na wiersze aby zachować ich czytelność.
•    Literatura w treści artykułu powinna być cytowana poprzez podanie w nawiasie nazwiska i roku publikowania pracy np. (Nowak 2004). W przypadku dwóch autorów cytowanej pracy należy podać obydwa nazwiska połączone „and” oraz rok publikacji np. (Nowak and Kowalski 2004). W przypadku wielu autorów cytowanej pracy należy podać nazwisko pierwszego autora, skrót „et al.” i rok publikowania pracy np. (Kowalski et al. 2004). Gdy w jednym miejscu autor odnosi się do kilku publikacji należy poszczególne cytowania oddzielić przecinkiem np. (Nowak 2004, Nowak and Kowalski 2004, Kowalski et al. 2004). Źródła internetowe powinny być cytowane podobnie jak inne teksty, tj. należy podawać autora i rok powstania danej publikacji.
•    Zestawienie cytowanej literatury powinno być zamieszczone na końcu artykułu, uporządkowane alfabetycznie według nazwiska pierwszego z autorów. Wykaz literatury powinien zostać sporządzony według następujących zasad:
o    Czasopismo:
Nazwiska i inicjały imion, rok (w nawiasie), tytuł artykułu, nazwa czasopisma (kursywą), vol., numer, strony. Przykład:
Nowak, S.W., Smith, A.J. & Taylor, K.T. (2006).Title of article, JournalName, 10, 2, pp. 93–98.
o    Książka:
Nazwiska i inicjały imion, rok (w nawiasie), tytuł (kursywą), nazwa wydawnictwa, miejsce i rok wydania. Przykład:
Kraszewski, .J. & Kinecki,K. (2006). Book Title, Work& Sudies, Zabrze 2006.
o    Praca zbiorowa pod redakcją:
Nazwiska i inicjały imion autorów tekstu, rok (w nawiasie),tytuł cytowanego rozdziału, „in:”, tytuł (kursywą), nazwiska i inicjały imion redaktora/redaktorów, „(Ed)”/”(Eds)”), nazwa wydawnictwa i miejsce wydania, strony. Przykład:
Reynor, J. & Taylor, K.T. (2006). Title of chapter, in: Title of the cited book, Kaźmierski, I. & Jasiński, C. (Eds.). Zabrze 2011.
o    Źródła internetowe:
Nazwiska i inicjały imion lub nazwa instytucji publikującej dany tekst, rok (w nawiasie), tytuł , w nawiasie: adres strony, czas dostępu. Przykład:
Kowalski, M. (2010). Title, ( o Patenty:
Orszulik,E. (2009) Paleniskofluidalne, Patent polski: nr PL20070383311 20070910 z 16 marca 2009. [4] Smith, I. M. (1988). U.S. Patent No. 123,445.Washington, D.C.: U.S. Patent and TrademarkOffice.
o    Materiały publikowane w języku innym niż angielski:
Tytuły cytowanych materiałów powinny być przetłumaczone na język angielski. Na końcu przypisu, w nawiasie, powinna znaleźć się informacja na temat języka w jakim artykuł został opublikowany. Przykład:
Nowak, S.W. & Taylor, K.T. (2006).Title of article, JournalName, 10, 2, pp. 93–98.(in Polish)
Rozdział References powinien zawierać maksymalnie 30 pozycji w przypadku oryginalnych prac badawczych.

Przyjęcie artykułu do redakcji

Złożenie artykułu w redakcji jest równoznaczne z oświadczeniem Autora(ów), że praca nie była dotychczas publikowana i nie jest zgłoszona do publikacji w żadnym innym czasopiśmie. Autorzy przyjmują także odpowiedzialność za uzgodnienie wszystkich praw do jej zgłoszenia. Artykuły należy przesyłać drogą elektroniczną, poprzez Elektroniczny System Obsługi Redakcji, dostępny pod adresem: Prosimy o przesyłanie propozycji przynajmniej 4 potencjalnych recenzentów, w tym 2 z zagranicy, wraz z ich adresami e-mail.

Procedura recenzowania

Wszystkie nadesłane do redakcji artykuły oceniane są przez Kolegium Redakcyjne. Jeśli zostaną pozytywnie zaopiniowane przez co najmniej dwóch redaktorów, Redaktor Naczelna wraz z Redaktorami Działowymi dokonuje wyboru dwóch niezależnych recenzentów spośród autorytetów uznanych w danej dyscyplinie. Recenzenci zostają poproszeni o wykonanie recenzji, otrzymują tekst artykułu (bez danych personalnych autorów) oraz formularze recenzji obowiązujące w czasopiśmie, w uzasadnionych przypadkach poszerzone o dodatkowe pytania dotyczące artykułu. Czas oczekiwania na recenzje wynosi od 1 do 4 miesięcy.
Po zakończeniu procesu recenzowania Autorzy są informowani o jego wynikach oraz – jeżeli obie recenzje są pozytywne – proszeni o naniesienie sugerowanych poprawek. Następnie poprawiona praca jest weryfikowana przez redakcję pod kątem merytorycznym i edytorskim.

Akceptacja artykułu do druku

O przyjęciu pracy do druku decydują: opinie niezależnych recenzentów i akceptacja redakcji. Jeżeli w opinii recenzentów tekst wymaga dużych zmian, redakcja może zrezygnować z jego publikacji pomimo pozytywnych recenzji.
Po przyjęciu artykułu do druku Autorzy zostają o tym poinformowani, a także poproszeni o dokonanie opłaty za publikację oraz o przesłanie na adres redakcji wypełnionego oświadczenia o przekazaniu praw autorskich.

Weryfikacja językowa i korekta autorska

Wszystkie artykuły publikowane na łamach Archives of Environmental Protection przechodzą profesjonalną weryfikację językową. W przypadku bardzo wielu błędów językowych uniemożliwiających zrozumienie tekstu, artykuł zostaje odesłany do autorów z prośbą o ponowne przetłumaczenie wskazanych fragmentów lub – w skrajnych przypadkach – całości tekstu. Po weryfikacji językowej artykuł zostaje przygotowany do druku. Ostatnim etapem procesu publikacji jest korekta autorska. Autorzy otrzymują złożoną wersję artykułu z prośbą o naniesienie ostatnich poprawek.

Opłata za publikację

Redakcja czasopisma nie pobiera opłat za przyjęcie artykułu do procesu redakcyjnego.

Koszt opublikowania artykułu w czasopiśmie wynosi:

•    20 EUR/80 zł za stronę czarno białą i w odcieniach szarości
•    30 EUR/120 zł za stronę kolorową

Wpłat w złotówkach należy dokonywać na nr konta: Bank BGK.: 20 1130 1091 0003 9111 7820 0001, a w euro na nr:

Bank BGK.: 20 1130 1091 0003 9111 7820 0001,
IBAN: PL 20 1130 1091 0003 9111 7820 0001, SWIFT: GOSKPLPW.

Prosimy o każdorazowe informowanie Redakcji o dokonaniu opłaty za publikację, oraz o przesyłanie danych niezbędnych do wystawienia faktury.

Archives of Environmental Protection
Instytut Podstaw Inżynierii Środowiska PAN ul. M. Skłodowskiej-Curie 34
41-819 Zabrze
Tel.: +48-32-271 64 81
Fax: +48-32-271 74 70

Polityka Open Access

Archives of Environmental Protection jest czasopismem wydawanym w wolnym dostępie na licencji CC BY-NC-SA 4.0.

Archives of Environmental Protection is an open access journal with all content available with no charge in full text version. The journal content is available under the licencse CC BY-NC-SA 4.

Dodatkowe informacje

Abstracting & Indexing

Archives of Environmental Protection is covered by the following services:

AGRICOLA (National Agricultural Library)



Baidu Scholar


CABI (over 50 subsections)

Chemical Abstracts Service (CAS) - CAplus

Chemical Abstracts Service (CAS) - SciFinder

CNKI Scholar (China National Knowledge Infrastructure)



DOAJ (Directory of Open Access Journals)

EBSCO (relevant databases)

EBSCO Discovery Service

Engineering Village

FSTA - Food Science & Technology Abstracts

Genamics JournalSeek



Google Scholar

Index Copernicus


Japan Science and Technology Agency (JST)


Journal Citation Reports/Science Edition


KESLI-NDSL (Korean National Discovery for Science Leaders)

Microsoft Academic

Naviga (Softweco)

Primo Central (ExLibris)

ProQuest (relevant databases)






Summon (Serials Solutions/ProQuest)


TEMA Technik und Management

Ulrich's Periodicals Directory/ulrichsweb

WanFang Data

Web of Science - Biological Abstracts

Web of Science - BIOSIS Previews

Web of Science - Science Citation Index Expanded

WorldCat (OCLC)

Ta strona wykorzystuje pliki 'cookies'. Więcej informacji