Nauki Humanistyczne i Społeczne

Historyka Studia Metodologiczne


Historyka Studia Metodologiczne | 2017 | tom 47 |


The article attempts to evaluate Polish historiography dealing with the early modern period, published since 1989, the date marking the political transition in Poland. The transition has affected the way in which history has been practised in recent years, with a clear alteration in the subjectmatters and topics dealt with. Political history and the history of towns/cities and the bourgeoisie are beyond the scope of this discussion and assessment.
Przejdź do artykułu

Autorzy i Afiliacje

Jacek Wijaczka


The shifting attitudes to sources and traditional paradigms of social history and history of the early modern period culture, and to problems of individuals and groups, are considered here. The author indicates discussion fi elds and specifi c results of work carried out by research groups (mainly French and German ones). He indicates trends and tendencies in discovering individuals in presenting historical events from the perspective of a collective hero
Przejdź do artykułu

Autorzy i Afiliacje

Stanisław Roszak


In the first part of the article, Krzysztof A. Makowski describes how the idea of granting Poland the opportunity to host the 23rd International Congress of Historical Sciences in 2020 in Poznań came about and how Poznań’s application to host the Congress was prepared. Moreover, the author presents the ongoing preparations for the Congress. In the second part of the article, Ewa Domańska discusses the origins and evolution of the idea of “alter-native modernities” and “epi- stemic justice” as leitmotifs of Poznań’s application. She stresses the need and importance of developing an intellectual alliance of East-Central European countries and lists activities that could help raise the region’s status as an important centre of knowledge building.
Przejdź do artykułu

Autorzy i Afiliacje

Ewa Domańska
Krzysztof A. Makowski


The author raises questions concerning the phenomenon of manifestos in science and specifi c theses advanced by the authors of The History Manifesto. The fi rst question is whether a manifesto on the role of historiography in the contemporary world, calling for a revival of a certain seemingly bygone ideal of science, symbolised by the works of Fernand Braudel, can be the subject of scientifi c criticism at all. The second question is whether the diagnosis of a crisis in the role of history as an expert science is accurate, and whether its claims to this role are altogether valid in the modern world.
Przejdź do artykułu

Autorzy i Afiliacje

Wojciech Wrzosek


In 2015, the academic journal Annales published a special volume dedicated to the acclaimed History Manifesto written by Jo Guldi and David Armitage one year earlier. In my article I analyse the background and content of the volume which can be viewed as a French reception of the manifesto
Przejdź do artykułu

Autorzy i Afiliacje

Tomasz Falkowski


The paper discusses the English language reception of Jo Guldi and David Armitage’s The History Manifesto. It relates the most important responses to this powerful book, as well as pointing out the notions of the longue durée, the public and historians craft as the main topic that marshals the vast and diverse exchange
Przejdź do artykułu

Autorzy i Afiliacje

Jakub Muchowski


The paper presents well-known destructive obedience research which has been used as an unsuc- cessful attempt to explain the reasons behind the Holocaust using social psychology. It also com- ments on a psychological theory which is more pertinent for elucidating this phenomenon
Przejdź do artykułu

Autorzy i Afiliacje

Maciej Dymkowski


The article invites a new interdisciplinary analysis of authoritarian movements, given the recent growth of authoritarianism in the United States and in Europe. The electoral victory of Donald Trump and the growth of right-radical movements in Western Europe show that authoritarianism is gaining ground in countries with long democratic traditions. The article calls for the integration of studies into authoritarianism into academic research programmes funded by education and learning authorities.
Przejdź do artykułu

Autorzy i Afiliacje

Fabian Link


Niccolò Machiavelli’s The Prince has been one of the most extensively studied works of political theory since its original publication. The reason for the ongoing interest in this work is its radical modernity. This paper analyses an important dimension of this aspect which has been overlooked thus far, namely the author’s attitude towards his prince and the means he used to express it, by comparing Machiavelli’s attitudes with those of Guillaume Budé and Erasmus of Rotterdam.
Przejdź do artykułu

Autorzy i Afiliacje

Aleksandra Porada


This paper focuses on the development of critical methods and the growth of the erudite school in 18th-century Denmark-Norway. It shows how Hans Gram, Andreas Hojer and Jacob Langebek contributed to modernizing the study of history, turning it into a branch of science
Przejdź do artykułu

Autorzy i Afiliacje

Krystyna Szelągowska


The article compares and analyses tendencies in writings about Polish migrations to the United States and the history of the Polish ethnic group in the US. What are the similarities between the discourse and topics undertaken in Poland, Europe and the US in the mid-20th century and 2016? To what extents have historiographies across the ocean influenced themselves? Is the discourse coherent? Which topics being researched by scholars in the US are relevant to Polish academics?
Przejdź do artykułu

Autorzy i Afiliacje

Adam Walaszek


The article presents the academic activities and methodological approaches of Russian historians Mikhail Pokrovsky (1868–1932) and David Riazanov (1870–1938) who worked in a difficult political climate. They both had their own criteria of objectivity in history and held their own political views. They shared the reality of Bolshevism, although their concepts of interpreting his- tory clashed with Bolshevist ways of thinking. Bolshevism practices and beliefs required drastic adjustments in academic studies, in particular in the social sciences. The article focuses on the interactions between the governing party and Pokrovsky Riazanov.
Przejdź do artykułu

Autorzy i Afiliacje

Jan Krzysztof Witczak


The paper considers Timothy Snyder’s applied methodology of history. Snyder’s original field of interest as a professional historian was historical biography, but it did not take him long to put transnational history at the centre of his attention. The author posits that Snyder’s practice in this historiographic paradigm has laid the foundation for his greatest academic achievements, leading to him being recognized as one of the best historians working today.
Przejdź do artykułu

Autorzy i Afiliacje

Jan Pomorski


The papers deals with methodological questions of writing a general history of science. We start by defining the scope of general history of science and its relation to general history, followed by a discussion on recent trends in history and philosophy of science. We also examine the impact of the developments in the humanities since the 1970s on disciplines reflecting on science. The second part of the paper focuses on the approach of science and politics as resources for one other, developed by Mitchell Ash, to describing scientific changes in times of radical regime upheavals. We also discuss the intersection between current science and politics framing historians as engaged intellectuals.
Przejdź do artykułu

Autorzy i Afiliacje

Jan Surman


The article presents the discipline of celebrity studies and the perspectives of applying it to Polish historical research. Intended to be a discussion opener rather than a complete literature overview, it provides readers with basic information on the discipline, indicates potential problems, and explains the beneficial effects of developing research based on terms and definitions in celebrity studies.
Przejdź do artykułu

Autorzy i Afiliacje

Adrian Wesołowski


Kolegium Redaktorskie:
Jakub Basista (Uniwersytet Jagielloński), Dipesh Chakrabarty (University of Chicago), Andrzej Chwalba (Uniwersytet Jagielloński), Ewa Domańska (Stanford University; Uniwersytet im. Adama Mickiewicza), Maciej Dymkowski (SWPS, Wrocław), François Hartog (L'École des hautes études en sciences sociales, L'EHESS), Michał Jaskólski (Uniwersytet Jagielloński), Marta Kurkowska-Budzan (Uniwersytet Jagielloński), Allan Megill (University of Virginia), Tomasz Pawelec (Uniwersytet Śląski), Jan Pomorski (Uniwersytet Marii Curie Skłodowskiej), Rafał Stobiecki (Uniwersytet Łódzki), Jan Skoczyński (Uniwersytet Jagielloński), Piotr Sztompka (Uniwersytet Jagielloński), Veronica Tozzi (Universidad de Buenos Aires), Marek Waldenberg (Uniwersytet Jagielloński), Wojciech Wrzosek (Uniwersytet im. Adama Mickiewicza), Anna Ziębińska-Witek (Maria Curie Skłodowska University)


Redaktorzy naczelni:
Maciej Salamon (Uniwersytet Papieski, Kraków), Krzysztof Zamorski (Uniwersytet Jagielloński)


Sekretarze Redakcji:
Jakub Muchowski (Uniwersytet Jagielloński), Rafał Swakoń (Uniwersytet Jagielloński)


Redaktorzy językowi:
Barbara Ratecka
Caroline Stupnicka
Robin Gill

Lista recenzentów 2018:

Magdalena Barbaruk (University of Wrocław), Radosław Bomba (Maria Curie-Sklodowska University), Joana Brites (Universidade de Coimbra), Anna Brzezińska (University of Lodz), Marta Chmiel-Chrzanowska (University of Szczecin), Bernadetta Darska (University of Warmia and Mazury), Paweł Dobrosielski (University of Warsaw), Dariusz Dolański (University of Zielona Gora), Maciej Dymkowski (University of Social Sciences and Humanities in Wrocław), Tomasz Falkowski (Adam Mickiewicz University), Agnieszka Gajewska (Adam Mickiewicz University), Neil Galway (Queen's University Belfast), Ryszard Gryglewski (Jagiellonian University), Maud Guichard-Marneur (Göteborgs Universitet), Mariola Hoszowska (University of Rzeszów), Marcin Jarząbek (Jagiellonian University), Karina Jarzyńska (Jagiellonian University), Violetta Julkowska (Adam Mickiewicz University), Olga Kaczmarek (University of Warsaw), Barbara Klassa (University of Gdansk), Maria Kobielska (Jagiellonian University), Jolanta Kolbuszewska (University of Lodz), Paweł Komorowski (Institute of History, Polish Academy of Sciences), Jacek Kowalewski (University of Warmia and Mazury), Adam Kożuchowski (Institute of History, Polish Academy of Sciences), Lenka Krátká (Akademie Věd České Republiky), Cezary Kuklo (UwB), Iwona Kurz (University of Warsaw), Halina Lichocka (Institute for the History of Science, Polish Academy of Sciences), Anita Magowska (Poznan University of Medical Sciences), Paulina Małochleb (Jagiellonian University), Andrea Mariani (Adam Mickiewicz University), Adam Mazurkiewicz (University of Lodz), Lidia Michalska-Bracha (Jan Kochanowski University), Anna Muller (University of Michigan-Dearborn), Monika Napora (Maria Curie-Sklodowska University), Jakub Niedźwiedź (Jagiellonian University), Anna Odrzywolska-Kidawa (Jan Dlugosz University), Magdalena Paciorek (Institute for the History of Science, Polish Academy of Sciences), Tomasz Pawelec (University of Silesia), Joanna Pisulińska (University of Rzeszów), Sławomir Poleszak (Institute for National Remembrance in Lublin), Aleksandra Porada (University of Social Sciences and Humanities in Wrocław), Stanisław Roszak (Nicolaus Copernicus University), Paweł Sierżęga (University of Rzeszów), Kinga Siewior (Jagiellonian University), Izabela Skórzyńska (Adam Mickiewicz University), Dorota Skotarczak (Adam Mickiewicz University), Bogusław Skowronek (Pedagogical University of Cracow), Tomasz Ślepowroński (University of Szczecin), Rafał Stobiecki (University of Lodz), Ksenia Surikova (St-Petersburg State University), Adam Szarszewski (Medical University of Gdańsk), Justyna Tabaszewska (Institute of Literary Research of Polish Academy of Sciences), Paweł Tomczok (University of Silesia), Anna Trojanowska (Institute for the History of Science, Polish Academy of Sciences), Izabela Trzcińska (Jagiellonian University), Marek Tuszewicki (Jagiellonian University), Bożena Urbanek (Institute for the History of Science, Polish Academy of Sciences), Jan Krzysztof Witczak (Adam Mickiewicz University), Tomasz Wiślicz-Iwańczyk (Institute of History, Polish Academy of Sciences), Joanna Wojdon (University of Wrocław), Marta Zimniak-Hałajko (University of Warsaw)

  Lista recenzentów 2017:
Michał Bilewicz (UW), Anna Brzezińska (UŁ), Michał Choptiany (UMK), Jacek Chrobaczyńcki (UP), Rafał Dobek (UAM), Iwona Janicka (UG), Anna D. Jaroszynska-Kirchmann (Eastern Connecticut State University), Jolanta Kluba (Centrum Historii Zajezdnia), Piotr Koprowski (UG), Jacek Kowalewski (UWM), Wiktoria Kudela (NCN), Aleksandra Leinwand (IH PAN), Gabriela Majewska (UG), Łukasz Mikołajewski (UW), Stephan Moebius (Karl-Franzens-Universität Graz), Tim B. Müller (Hamburger Institut für Sozialforschung), Tomasz Pawelec (UŚ), Wioletta Pawlikowska-Butterwick (IH PAN), Wojciech Piasek (UMK), Radosław Poniat (UwB), Zbigniew Romek (IH PAN), Izabela Skórzyńska (UAM), Ewa Solska (UMCS), Rafał Stobiecki (UŁ), Michał Trębacz (UŁ), Jan Swianiewicz (UW), Anna Waśko (UJ), Tomasz Wiślicz (IH PAN), Piotr Witek (UMCS), Joanna Wojdon (UWr), Agata Zysiak (UW)

Lista recenzentów 2016:
Tomasz Błaszczak (Vytautas Magnus University), Krzysztof Buchowski (UwB), Andrzej Buko (UW), Paweł Bukowiec (UJ), Ewa Domańska (UAM/Stanford University), Bartosz Drzewiecki (UP), Mateusz Jerzy Falkowski (New York University), Maciej Fic (UŚ), Piotr Guzowski (UwB), Joanna Janik (UJ), Maciej Janowski (CEU/IH PAN), Dariusz Jarosz (IH PAN), Elisabeth Johann (Austrian Forest Association), Klemens Kaps (Universidad Pablo de Olavide de Sevilla), Michał Kara (IAiE PAN), Andrzej Karpiński (UW), Edmund Kizik (UG), Barbara Klassa (UG), Jolanta Kolbuszewska (UŁ), Andrea Komlosy (Universität Wien), Jacek Kowalewski (UWM), Elżbieta Kościk (UWr), Adam Kożuchowski (IH PAN), Eryk Krasucki (USz), Barbara Krysztopa-Czuprynska (UWM), Cezary Kuklo (UwB), Jacek Małczyński (UWr), Konrad Meus (UP), Grzegorz Miernik (UJK), Michael Morys-Twarowski (UJ), Jadwiga Muszyńska (UJK), Jakub Niedźwiedź (UJ), Marcin Pawlak (UMK), Radosław Poniat (UwB), Bożena Popiołek (UP), Tomasz Przerwa (UWr), Rajmund Przybylak (UMK), Andrzej Rachuba (IH PAN), Judyta Rodzińska-Nowak (UJ), Isabel Röskau-Rydel (UP), Stanisław Roszak (UMK), Tomasz Samojlika (IBS PAN), Paweł Sierżęga (URz), Volodymyr Sklokin (Ukrainian Catholic University), Maria Solarska (UAM), Jan Surman (), Aurimas Švedas (Vilnius University), Michał Targowski (UMK), Robert Twardosz (UJ), Justyna Tymieniecka-Suchanek (UŚ), Jacek Wijaczka (UMK), Hubert Wilk (IH PAN), Tomasz Wiślicz (IH PAN), Elena Xoplaki (Justus-Liebig-Universität Giessen), Anna Zalewska (UMCS), Marcin Zaremba (UW), Anna Ziębińska-Witek (UMCS), Paweł Żmudzki (UW)

Lista recenzentów 2015:
Sebastian Bernat (Uniwersytet Marii Curie-Skłodowskiej), Tomasz Falkowski (Uniwersytet Adama Mickiewicza), Dorota Głowacka (University of King's College), Maciej Jabłoński (Uniwersytet Adama Mickiewicza), Bartłomiej Krupa (Instytut Badań Literackich PAN), Marcin Kula (Akademia Teatralna im. Aleksandra Zelwerowicza w Warszawie, Uniwersytet Warszawski [emeritus]), Mirosława Kupryjanowicz (Uniwersytet w Białymstoku), Jacek Leociak (Instytut Badań Literackich PAN), Maria Lityńska-Zając (Instytut Archeologii i Etnologii PAN), Anna Muller (University of Michigan), Tomasz Pawelec (Uniwersytet Śląski), Katarzyna Pękacka-Falkowska (Uniwersytet Medyczny w Poznaniu), Wojciech Piasek (Uniwersytet Mikołaja Kopernika), Bożena Popiołek (Uniwersytet Pedagogiczny w Krakowie), Roma Sendyka (Uniwersytet Jagielloński), Ewelina Szpak (Instytut Historii PAN), Wojciech Tylmann (Uniwersytet Gdański), Justyna Tymieniecka-Suchanek (Uniwersytet Śląski

Lista recenzentów 2014:
Jan Surman (Herder-Institut, Marburg), Zbigniew Romek (IH PAN), Andrzej Chwalba (UJ), dr hab. prof. UW Michał Kopczyński (UW), dr hab. Maciej Bugajewski (UAM), Marek Woźniak (UMCS), Piotr Witek (UMCS) , Barbara Klich Kluczewska (UJ), Marcin Jarząbek (UJ), Maria Kobielska (UJ)

Lista recenzentów 2013:
Krzysztof Brzechczyn (Uniwersytet Adama Mickiewicza), Adam Izbebski (Uniwersytet Jagielloński), Barbara Klich-Kluczewska (Uniwersytet Jagielloński), Marcin Kula (Uniwersytet Warszawski), Wojciech Piasek (Uniwersytet Mikołaja Kopernika), Radosław Poniat (Uniwersytet w Białymstoku), Isabel Röskau-Rydel (Uniwersytet Pedagogiczny im. KEN w Krakowie), Roma Sendyka (Uniwersytet Jagielloński), Jarosław Stolicki (Uniwersytet Jagielloński), Jan Swianiewicz (Uniwersytet Warszawski), Marek Wilczyński (Uniwersytet Pedagogiczny im. KEN w Krakowie), Piotr Witek (Uniwersytet Marii Curie-Skłodowskiej), Marek Woźniak (Uniwersytet Marii Curie-Skłodowskiej), Anna Ziębińska-Witek (Uniwersytet Marii Curie-Skłodowskiej) )

Lista recenzentów 2012:
Maciej Bugajewski (UAM), Keely Stauter-Halsted (University of Illinois), Violetta Julkowska (UAM), Zbigniew Libera (UJ) , Andrzej Nowak (UJ), Ryszard Nycz (UJ), Łukasz Tomasz Sroka (UP), Rafał Stobiecki (UŁ), Wiktor Werner (UAM), Mariusz Wołos (UP), Nathan Wood (University of Kansas), Anna Ziębińska-Witek (UMCS)


Instytut Historii
Uniwersytet Jagielloński
ul. Gołębia 13
31-007 Kraków

Instrukcje dla autorów


1.    Przesłane teksty są poddawane procesowi recenzji i publikowane bezpłatnie.

2.    Teksty przeznaczone do publikacji powinny zostać przesłane pod adresem redakcji z adnotacją działu, w którym autor chciałby je umieścić.

3.    Redakcja przyjmuje artykuły o objętości do około 45 000 znaków (wraz z przypisami i ewentualną bibliografią).

4.    Artykuły przeznaczone do druku powinny być dostarczone w formie pliku pdf  lub wydruku i towarzyszącej wersji elektronicznej (poddającej się edycji). Artykuły mogą być pisane w dowolnym edytorze.

5.    Każdy artykuł powinien zawierać nazwisko autora/ki oraz podaną poniżej afiliację.

6.    Autorzy artykułów zobowiązani są do ujawnienia wkładu ewentualnych współautorów w powstanie publikacji (z podaniem ich afiliacji oraz kontrybucji, tj. informacji kto jest autorem koncepcji, założeń, metod, protokołu itp. wykorzystywanych przy                              przygotowaniu publikacji).

7.    Autorzy artykułów zobowiązani są do wskazania źródeł finansowania publikacji, wkładu instytucji naukowo-badawczych, stowarzyszeń i innych podmiotów.

8.    Do przesłanego tekstu należy ponadto załączyć:
a)    abstrakt w języku angielskim (do 500 znaków);
b)    krótkie streszczenie w języku angielskim (1200 znaków);
c)    słowa kluczowe w języku polskim i angielskim (5 słów kluczowych);
d)    krótką notę o autorze (do 500 znaków).

9.     Redakcja Historyki przyjmuje do druku wyłącznie materiały niepublikowane wcześniej.

10.   Redakcja pragnie zaznaczyć, że praktyki „ghostwriting”, „guest authorship” traktowane będą jako przejaw nierzetelności naukowej, a wszelkie wykryte przypadki będą demaskowane, włącznie z powiadomieniem odpowiednich podmiotów. Redakcja będzie                 dokumentować wszelkie przejawy nierzetelności naukowej, zwłaszcza łamania i naruszania zasad etyki obowiązujących w nauce.

11.    Autorzy otrzymują jeden egzemplarz pisma, w którym ukaże się ich publikacja.


Podstawowe zasady recenzowania publikacji w czasopiśmie opracowane przez Ministerstwo Nauki i Szkolnictwa Wyższego RP:
1.    Wszystkie artykuły publikowane w Historyce podlegają procedurze recenzji.
1.    Autorzy zobowiązani są do uczestniczenia w procesie recenzji.
2.    Do oceny każdej publikacji powołuje się co najmniej dwóch akademickich ekspertów.
3.    W przypadku tekstów powstałych w języku obcym, co najmniej jeden z recenzentów jest afiliowany w instytucji zagranicznej innej niż narodowość autora pracy.
4.    Rekomendowanym rozwiązaniem jest model, w którym autor(zy) i recenzenci nie znają swoich tożsamości (tzw. double-blind review proces).
5.    W innych rozwiązaniach recenzent/tka musi podpisać deklarację o nie występowaniu konfliktu interesów. Za konflikt interesów uznaje się zachodzące między recenzentem/tkom  a autorem/kom:
a) bezpośrednie relacje osobiste (pokrewieństwo, związki prawne, konflikt),
b) relacje podległości zawodowej,
c) bezpośrednia współpraca naukowa w ciągu ostatnich dwóch lat poprzedzających przygotowanie recenzji.
6.    Recenzja musi mieć formę pisemną i kończyć się jednoznacznym wnioskiem co do dopuszczenia artykułu do publikacji lub jego odrzucenia.
7.    Zasady kwalifikowania lub odrzucenia publikacji i ewentualny formularz recenzencki są podane do publicznej wiadomości na stronie internetowej czasopisma lub w każdym numerze czasopisma.
8.    Autorzy są zobowiązani do uwzględnienia sugestii zmian w artykułach zasugerowanych przez recenzentów.
9.    Nazwiska recenzentów poszczególnych publikacji/numerów nie są ujawniane; raz w roku czasopismo podaje do publicznej wiadomości listę recenzentów współpracujących.


1. Wydawcy i redaktorzy dołożą wszelkich starań, aby rozpoznać i przeciwdziałać publikacji artykułów, które naruszają zasady dobrych praktyk akademickich.
2. Gdy wydawca lub redakcja czasopisma spotka się z zarzutami o naruszeniu tych zasad, podejmie stosowne kroki, aby je wyjaśnić.
3. Wydawcy i redaktorzy zobowiązują się udzielając łam pisma na publikacje korekt, wyjaśnień i przeprosin, jeśli będzie to niezbędne.

Historyka jest czasopismem wydawanym w wolnym dostępie na licencji CC BY-NC-SA 4.0 

Polityka Open Access

Historyka is an open access journal with all content available with no charge in full text version. The journal content is available under the licencse CC BY-NC-SA 4.

Ta strona wykorzystuje pliki 'cookies'. Więcej informacji