Wyniki wyszukiwania

Filtruj wyniki

  • Czasopisma
  • Autorzy publikacji
  • Słowa kluczowe
  • Data
  • Typ

Wyniki wyszukiwania

Wyników: 20
Wyników na stronie: 25 50 75
Sortuj wg:

Abstrakt

The author raises questions concerning the phenomenon of manifestos in science and specifi c theses advanced by the authors of The History Manifesto. The fi rst question is whether a manifesto on the role of historiography in the contemporary world, calling for a revival of a certain seemingly bygone ideal of science, symbolised by the works of Fernand Braudel, can be the subject of scientifi c criticism at all. The second question is whether the diagnosis of a crisis in the role of history as an expert science is accurate, and whether its claims to this role are altogether valid in the modern world.
Przejdź do artykułu

Abstrakt

The article presents the discipline of celebrity studies and the perspectives of applying it to Polish historical research. Intended to be a discussion opener rather than a complete literature overview, it provides readers with basic information on the discipline, indicates potential problems, and explains the beneficial effects of developing research based on terms and definitions in celebrity studies.
Przejdź do artykułu

Abstrakt

In the article the author discusses the practice associated with name-giving among the residents of Łódź (only Catholics of Polish origin) during the period from the beginning of the seventeenth century to the first half of the nineteenth century. The material was collected from official documents. Habits associated with the first names were treated as a kind of linguistic behaviour that implements a specific communication need of the given community. Observations of these habits show that they oscillate — like any linguistic behaviour — between automatism (and convention) and spontaneity. Conventional measures that should be considered: the use of a limited collection of names that indicate a high degree of stability in subsequent periods and against the background of habits of name-giving in the region and other territories of the former Poland (especially the most popular names of women, e.g. Marianna, Katarzyna, Agnieszka and names of men, e.g. Józef, Jan, Franciszek) and inheritance of names. In contrast, a large number of rare names (names of women, e.g. Idalia, Jokasta, Kasylda, and of men, e.g. Bonawentura, Wit, Witalis) and a visible preference in some families for the usage of rare names, e.g. Damazy, Feliks, Lubomira (including Slavic first names, e.g. Bolesław, Władysław, Bronisław) were included as spontaneous factors. Analysis of the material reveals a tendency to differentiate names depending on the social status of the inhabitants (the representatives of the noble families often used rare names). The author also draws attention to the problem of the diversity of names in Łódź (both in the context of different collections of names and different practices) depending on parameters such as the religion (Catholics, Protestants, Jews) and nationality (Poles, Germans, Czechs) of residents of the city.
Przejdź do artykułu

Abstrakt

The paper considers Timothy Snyder’s applied methodology of history. Snyder’s original field of interest as a professional historian was historical biography, but it did not take him long to put transnational history at the centre of his attention. The author posits that Snyder’s practice in this historiographic paradigm has laid the foundation for his greatest academic achievements, leading to him being recognized as one of the best historians working today.
Przejdź do artykułu

Abstrakt

The shifting attitudes to sources and traditional paradigms of social history and history of the early modern period culture, and to problems of individuals and groups, are considered here. The author indicates discussion fi elds and specifi c results of work carried out by research groups (mainly French and German ones). He indicates trends and tendencies in discovering individuals in presenting historical events from the perspective of a collective hero
Przejdź do artykułu

Abstrakt

The article attempts to evaluate Polish historiography dealing with the early modern period, published since 1989, the date marking the political transition in Poland. The transition has affected the way in which history has been practised in recent years, with a clear alteration in the subjectmatters and topics dealt with. Political history and the history of towns/cities and the bourgeoisie are beyond the scope of this discussion and assessment.
Przejdź do artykułu

Abstrakt

This paper focuses on the development of critical methods and the growth of the erudite school in 18th-century Denmark-Norway. It shows how Hans Gram, Andreas Hojer and Jacob Langebek contributed to modernizing the study of history, turning it into a branch of science
Przejdź do artykułu

Abstrakt

The paper discusses the English language reception of Jo Guldi and David Armitage’s The History Manifesto. It relates the most important responses to this powerful book, as well as pointing out the notions of the longue durée, the public and historians craft as the main topic that marshals the vast and diverse exchange
Przejdź do artykułu

Abstrakt

The papers deals with methodological questions of writing a general history of science. We start by defining the scope of general history of science and its relation to general history, followed by a discussion on recent trends in history and philosophy of science. We also examine the impact of the developments in the humanities since the 1970s on disciplines reflecting on science. The second part of the paper focuses on the approach of science and politics as resources for one other, developed by Mitchell Ash, to describing scientific changes in times of radical regime upheavals. We also discuss the intersection between current science and politics framing historians as engaged intellectuals.
Przejdź do artykułu

Abstrakt

W niniejszej publikacji zaprezentowano historię rozwoju białostockiej architektury kościołów rzymsko - katolickich, począwszy od miasta Jana Klemensa Branickiego do lat 80.XX w. Wśród przedstawionych obiektów znalazły się świątynie, które stały się architektonicznymi dominantami i ikonami miasta oraz obiekty zrealizowane we wczesnym PRL. Ponadto kościoły nigdy nie zrealizowane – projektowane na obszarach wielkich osiedli mieszkaniowych w latach 60. XX w.
Przejdź do artykułu

Abstrakt

Koncepcja ideałów nauki była wkładem Stefana Amsterdamskiego do sporu na temat racjonalności naukowej. Przyjmując, iż metoda naukowa nie jest zjawiskiem ponadhistorycznym i że towarzyszą jej silne presupozycje normatywne, Amsterdamski staje po stronie Kuhna w jego dyskusji z Popperem oraz jego kontynuatorami i poplecznikami. W istotnym sensie Amsterdamski jest jednak Popperystą, jego intencją jest bowiem rozszerzenie zasięgu krytycznej dyskusji poprzez odniesienie analiz krytycznych do czegoś, co określa on nowożytnym ideałem nauki. Prace Amsterdamskiego, zwłaszcza omawiana w artykule monografia Między historią a metodą, są jednocześnie próbą zabezpieczenia statusu filozofii nauki jako instancji normatywnej w stosunku do ideałów nauki. Artykuł stanowi rekonstrukcję koncepcji Amsterdamskiego i zawiera analizę krytyczną relacji między celami, jakie Amsterdamski sobie stawiał, oraz metodami ich realizacji. Wskazuję na elementy, które wydają mi się w koncepcji ideałów nauki najbardziej problematyczne, sugerując alternatywne sformułowania podnoszonych przez Amsterdamskiego problemów. Wykazuję, iż koncepcja Amsterdamskiego upoważnia do podjęcia próby opracowania nowej koncepcji podmiotu nauki, która to koncepcja mogłaby dostarczyć odpowiednich wskazówek do krytyki nowożytnego ideału nauki.
Przejdź do artykułu

Abstrakt

This paper is devoted to the surname changes performed through administrative channels in the interwar period. The research is based on the announcements of the “Official Gazette of the Republic of Poland” in 1929. The author describes main reasons for the decisions of surname changes taking into account characteristics of avoided surnames and chosen demographic tendencies, especially those connected with the age and profession of applicants. People of Jewish origin, Poles and representatives of other nationalities showed different motives for surname changes. Jews most frequently changed their surnames due to legal reasons — they wanted to legalize the unlawful use of a surname of the so-called ritual father. The changes carried out under the motive of assimilation occurred definitely less often. Non-Jewish applicants changed mainly appellative names, especially those derived from words related to animals. After comparing tendencies occurring before and after World War II one concludes that besides legal and assimilation factors which are particular to the pre-war decades (connected with the ethnic, legal and religious situation of the time), the remaining reasons for the surname changes are universal and do not distinguish the pre-war period from that of the post-war.
Przejdź do artykułu

Abstrakt

W spuściźnie archiwalnej Mieczysława Wallisa znajdują się teczki zawierające jego wspomnienia oraz korespondencję z Henrykiem Elzenbergiem, ukazujące doniosłość i znaczenie roli, jaką przyjaźń z Wallisem odegrała w życiu toruńskiego filozofa. Wallis pełnił wobec niego rolę powiernika, doradcy, a nawet mentora, nie tylko na niwie prywatnej, ale także i naukowej. Elzenberg wielokrotnie konsultował z nim swe twórcze plany, prosił o opinię dotyczącą powstających opracowań i koncepcji twórczych, a także dzielił się swoimi dylematami naukowymi i twórczymi. Co ważne, w Wallisowskich archiwaliach znajdują się także wspomnienia dotyczące jego osobistej oceny najważniejszych dzieł i koncepcji twórczych Elzenberga, wzbogacające dotychczasową wiedzę o kontekście ich powstania czy ukonstytuowania.
Przejdź do artykułu

Abstrakt

This article deals with the name of the town Węgrów on the river Liwiec, whose name is based on the obscure hydronym Węgra Potok. This name is juxtaposed with another place name, Węgra, which is found near Przasnysz and is named after the river Węgra (today known as Węgierka), as well as other names beginning with wągr-||węgr-. The author challenges Witczak’s (2015) hypothesis that the name of Węgra comes from the Sudovian (Jatvingian, Yotvingian) language. The article raises historical, archaeological and geographical arguments that oppose the possibility of a Yotvingian influence in these regions. Consequently, the author contends that the place names have a Slavonic root, linked to the noun węgorz (a type of fish), or the meandering nature of both rivers. There is also a discussion of the name patok||potok (stream/brook).
Przejdź do artykułu

Abstrakt

Wprowadzenie wyjaśniające do tematu wojen i konfliktów zbrojnych jako czynników kształtujących ład międzynarodowy odnosi się do zasadniczej terminologii i problematyki, z uwzględnieniem ich przedmiotu, zakresu znaczeniowego i kontekstu narracyjnego. Dotyczy to takich zjawisk i faktów historycznych jak wojna, konflikt, sztuka wojenna, walka, pokój, ład międzynarodowy, przełomy i cykle hegemoniczno/ geopolityczne, które są najczęściej definiowane i przyjmowane przez pryzmat poszczególnych dyscyplin naukowych, m.in. historii, socjologii, prawa, politologii, stosunków międzynarodowych i wojskowości. Zatem nie stanowią domeny doświadczeń stricte militarnych. Odwieczna wykładnia określa bowiem wojnę jako narzędzie i środek do osiągnięcia politycznego celu jakim jest pożądany pokój. Konflikty międzynarodowe zaś występują tu głównie nie jako podrzędne wobec wojny starcia militarne, a jako kategorie niezgodności między stronami dążącymi do dominacji religijnej, etnicznej, gospodarczej, społecznej itp. Postrzeganie zjawiska pokoju zdeterminowane kantowskim „wiecznym pokojem” należałoby natomiast interpretować jako okresy geopolityczne/hegemoniczne, wyznaczane osiągnięciami militarnymi dla utrzymania lub zdobycia dominacji (władzy, panowania).
Przejdź do artykułu

Ta strona wykorzystuje pliki 'cookies'. Więcej informacji