Nauki Techniczne

Gospodarka Surowcami Mineralnymi - Mineral Resources Management

Zawartość

Gospodarka Surowcami Mineralnymi - Mineral Resources Management | 2004 | No 4

Abstrakt

Artykuł ocenia obecne i przyszłe zapotrzebowanie na surowce do produkcji płytek gres porcellanato w Polsce. Wśród głównych surowców niezbędnych do ich produkcji, znaczący deficyt krajowych źródeł występuje w przypadku iłów biało i jasno wypalających się. Artykuł przedstawia obecne krajowe źródła iłów tego typu, a także ich parametry jakościowe. Szczegółowo przeprowadzona została analiza zagranicznych źródeł iłów biało i jasno wypalających się do produkcji płytek gres porcellanato. Zaprezentowano producentów takich iłów z Ukrainy, Nicmcic i Czech, dokonując charakterystyki jakościowej dostarczanych przez nich surowców. W końcowej części artykułu przedstawiono perspektywy przyszłych dostaw iłów biało i jasno wypalających się dla polskiego przemysłu płytek gres porcellanato zarówno ze źródeł krajowych, jak i zagranicznych.
Przejdź do artykułu

Autorzy i Afiliacje

Krzysztof Galos
ORCID: ORCID
Piotr Wyszomirski
ORCID: ORCID

Abstrakt

Artykuł omawia źródła odpadów przemysłowych, które mogą być użyte jako substytuty surowców pierwotnych. Analizie poddane zostały czynniki prawne i ekonomiczne, które wpływają na rozwój tej substytucji. Przedstawiono znaczenie mineralnych surowców odpadowych w gospodarce surowcami mineralnymi w Polsce. Szczegółowej analizie poddano ważne zastosowania odpadów przemysłowych jako substytutów surowców budowlanych i ceramicznych, oraz ich wpływ na rynki tych surowców
Przejdź do artykułu

Autorzy i Afiliacje

Krzysztof Galos
ORCID: ORCID

Abstrakt

Na podstawie przeprowadzonych badań stwierdzono przydatność bazaltu ze złoża Kłopotno do produkcji wełny mineralnej (niska wartość modułu kwasowości, niewielka zawartość prakryształów - do 10% obj., drobnokrystaliczne ciasto skalne, lepkość). Obliczone wartości parametrów określających zdolność krystalizacyjną stopu wskazują, że bazalt ten nic stanowi dobrego surowca do produkcji leizny skalnej. Bazalt ze złoża Kłopotno można zastosować jako surowiec do produkcji elementów drogowych i kolejowych, kruszyw kolejowych i drogowych, kruszyw do betonów oraz mączek i wypełniaczy, z uwagi na bardzo wysoką wytrzymałość na ściskanie, bardzo dobrą odporność na zamrażanie i bardzo małą nasiąkliwość.
Przejdź do artykułu

Autorzy i Afiliacje

Zdzisław Adamczyk
ORCID: ORCID
Marcin Derewecki

Abstrakt

Elektrownia Bełchatów o aktualnej mocy 4420 MW jest największą elektrownią cieplną na świecie zużywającą blisko 40 mln Mg węgla brunatnego rocznie. Zużycie tak znacznych ilości węgla powoduje powstawanie rocznie ponad 4 mln Mg odpadów paleniskowych, czyli popiołów i żużli wymagających odpowiedniego bezpiecznego dla środowiska składowania. W pierwszym okresie działalności Elektrowni składowanie odpadów elektrownianych odbyło się metodą hydrauliczną na specjalnym składowisku elektrownianym. Rozwiązanie to nie było jednak zadawalające z uwagi na konieczność przejmowania na ten cel znacznych terenów leśnych, a także na niekorzystnywpływ na środowisko naturalne (pylenie, zanieczyszczenie wód gruntowych). Z tych powodów po przejściu na zwałowanie wewnętrzne w Kopalni Bełchatów część popiołów składuje się tam w formic mieszaniny nadkładowo popiołowej w odpowiedniej proporcji. Tej metody nie można jednak przez dłuższy czas stosować, zwłaszcza w niższych piętrach zwałowiska, ze względu na niebezpieczeństwo zanieczyszczenia wód w zbiorniku wodnym projektowanym w wyrobisku końcowym. W najbliższym czasie przewiduje się całkowite zakończenie składowania popiołów na osobnym składowisku elektrowni i całość popiołów składować się będzie w obrębie zwałowiska wewnętrznego oraz wyrobiska końcowego odkrywki Bełchatów, w którym ma powstać olbrzymi zbiornik wodny. Rozważa się trzy metody składowania popiołów, a mianowicie; w formic mieszaniny nadkładowo-popiołowej, w technologii hydraulicznej w uszczelnionych zbiornikach oraz w formie emulgatu popiołowego zeskalającego się po składowaniu. Ostateczny wybór sposobów składowania nastąpi po zakończeniu badań związanych z określeniem wpływu składowanych różnymi sposobami popiołów na środowisko a zwłaszcza na zanieczyszczenie wód w górotworze oraz w projektowanym zbiorniku wodnym.
Przejdź do artykułu

Autorzy i Afiliacje

Zbigniew Kozłowski
Leszek Gawlik
Zbigniew Grudziński
ORCID: ORCID

Abstrakt

Złomy metali mogą stanowić znaczące źródło surowców do produkcji metali i ich stopów. Odpowiednie przygotowanie tych surowców ma zasadniczy wpływ na jakość produkcji i jej ekonomikę. Zatem w ślad za większym popytem na złom powinien nastąpić rozwój stosowania technologii uprzydatniania złomu. W artykule przedstawiono problemy związane z gospodarką złomem metali w Polsce. Uporządkowano źródła i rodzaje złomów oraz wskazano sposoby zbierania złomów metali. Przedstawiono także technologie uprzydatniania złomów metali, obejmujące wszystkie czynności zmierzające do przygotowania złomów pod względem cech chemicznych i fizycznych, z punktu widzenia ich wykorzystania,jako złomów wsadowych, nadających się do przetopu w hutach. Dokonano prezcntacj i różnych technologii ich wzbogacania oraz zaproponowano przykładowe rozwiązania schematów rozdziału złomów. Rozszerzenie dotychczasowej zbiórki i recyklingu złomów metali o ,.głębokie" ich wzbogacanie może przyczynić się nic tylko do pozyskiwania lepiej wyselekcjonowanych surowców wtórnych dla hut, ale również do ochrony środowiska.
Przejdź do artykułu

Autorzy i Afiliacje

Iwona Kuczyńska

Abstrakt

W artykule dokonano krótkiego omówienia systemu certyfikacji ISO 14001 dotyczącej zarządzania systemami ochrony środowiska. Zastosowanie tej normy przedstawiono na przykładzie górnictwa solnego
Przejdź do artykułu

Autorzy i Afiliacje

Marcus Kizaoui
Juraj B. Durove

Abstrakt

Polski sektor energetyczny składa się prawie wyłącznic z konwencjonalnych elektrowni pracujących w oparciu o krajowe surowce, tj. węgiel kamienny i brunatny. Węgiel jest zatem podstawowym źródlcm energii, jak również głównym czynnikiem równoważącym krajowy bilans energii. Założenia polityki energetycznej Polski na najbliższe Iata przewidują stopniowe obniżenie udziału węgla w produkcji energii elektrycznej. Jednak w dalszym ciągu węgiel będzie pełnił wiodącą rolę w produkcji energii elektrycznej z powodu niższych kosztów w porównaniu z innymi nośnikami energii i dla zapewnienia bezpieczeństwa energetycznego kraju. Węgiel surowy ma różne parametry jakościowe. Jakość węgla nic zawsze jest zgodna z tą, na jaką zaprojektowano kocioł. Spalanie węgla o parametrach znacząco odbiegających od parametrów na jakie zaprojektowano kocioł powoduje obniżenie jakości działania tego kotła, a co za tym idzie - obniżenie efektywności. W skrajnych przypadkach może dojść do zniszczenia kotła. Aby odbiorca węgla mógł uzyskać produkt o parametrach zamówionych, węgiel musi być poddany procesowi wzbogacania. Procesem najczęściej stosowanym jest wzbogacanie w cieczach ciężkich, osadzarkach lub w hydrocyklonach. Im głębsze wzbogacanie, tym czystszy węgiel, to znaczy węgiel o lepszych parametrach jakościowych. Jednak zbyt głębokie wzbogacanie powoduje przedostawanie się do odpadów większej ilości ziaren substancji organicznej, co powoduje straty energii chemicznej. Na ilość strat wpływa również jakość maszyn przeróbczych. Krzywe wzbogacalności są tworzone na podstawie analizy densymetryczncj testowanego węgla. Kocioł jest następnym miejscem, w którym pojawiają się straty. Straty w kotle są wykazywane w instrumentach pomiarowych stanowiących oprzyrządowanie tego kotła. Pozwala to na wykreślenie odpowiednich diagramów. Zależność pomiędzy wychodem węgla w procesie wzbogacania a stratami energii w kotle może być określona w dwustopniowej analizie. W pierwszym kroku znajduje się zależność pomiędzy wychodem poszczególnych frakcji a wartością opałową badanego węgla. W drugim kroku określa się zależność pomiędzy stratami w kotle a wartością kaloryczną spalanego węgla. Złożenie tych dwóch funkcji daje zależność pomiędzy wychodem a stratami w kotle. Relacja ta pozwala na określenie takich warunków wzbogacania węgla w zakładzie przeróbczym, by zminimalizować straty podczas spalania w kotle.
Przejdź do artykułu

Autorzy i Afiliacje

Lidia Gawlik
ORCID: ORCID
Tomasz Mirowski
ORCID: ORCID
Eugeniusz Mokrzycki
ORCID: ORCID
Tadeusz Olkuski
ORCID: ORCID
Adam Szurlej
ORCID: ORCID

Abstrakt

Gaz ziemny znajduje szerokie zastosowania zarówno jako nośnik energii, jak i ważny surowiec w przemyśle chemicznym. Jednym z najbardziej obiecujących kierunków użytkowania gazu jest zastosowanie go do produkcji energii elektrycznej. Gazowe elektrociepłownie pracujące w skojarzeniu charakteryzują się wysoką efektywnością przetwarzania energii chemicznej. Z tego powodu gaz jest obecnie coraz częściej używany do wytwarzania energii elektrycznej i można się spodziewać, że jego rola w przyszłości wzrośnie. Węgiel kamienny i brunatny są surowcami dominującymi w polskim sektorze elektroenergetycznym. Całkowita produkcja energii elektrycznej w roku 2002 wyniosła 144, I TW·h, a w 96% była ona wytworzona z węgla kamiennego i brunatnego. Struktura wytwarzania energii elektrycznej w Polsce praktycznie nic zmieniła się w ciągu ostatnich 20 lat. Jedyna, niezbyt znaczącą zmianą jest to, że gaz ziemny zaczął być używany do kogeneracji energii elektrycznej i cieplnej. Wciąż jednak ilość energii elektrycznej wyprodukowanej z gazu jest bardzo niewielka i wynosi 2, I TW·h (2002), to jest tylko 1,5% całkowitej produkcji. Największą elektrociepłownią, która oprócz wcgla używa również gazu jest Lublin-Wrotków. W artykule przedstawiono krótką charakterystyki; polskiego sektora elektroenergetycznego ze szczególnym uwzględnieniem elektrociepłowni pracujących w skojarzeniu w oparciu o gaz ziemny. Opisano powody, dla których nic następuje szersze użytkowanie gazu ziemnego w sektorze. Omówiono równicz ekologiczne i techniczne aspekty użytkowania turbin gazowych. Dokonano porównania pomiędzy strukturą wytwarzania energii elektrycznej w Polsce i w Unii Europejskiej. Na koniec przedstawiono perspektywy rozwoju sektora elektroenergetycznego i znaczenie gazu w przyszłej strukturze pierwotnych nośników energii w produkcji energii elektrycznej.
Przejdź do artykułu

Autorzy i Afiliacje

Lidia Gawlik
ORCID: ORCID
Tomasz Mirowski
ORCID: ORCID
Eugeniusz Mokrzycki
ORCID: ORCID
Tadeusz Olkuski
ORCID: ORCID
Adam Szurlej
ORCID: ORCID

Abstrakt

W referacie przedstawiono propozycję sposobu oceny wartości użytkowej węgla koksowego poprzez określenie zależności wiążącej cenę węgla z jego parametrami jakościowymi. O wartości technologicznej węgla decyduje zespól jago właściwości fizycznych, chemicznych i fizykochemicznych, tak więc wybór kilku najważniejszych parametrów oparto na kryteriumwpływujakości węgla na uzysk i jakość koksu metalurgicznego. Do parametrów określających jakość węgla, na podstawie których można prognozować o jakości koksu należą: wskażniki charakteryzujące stopień uwęglenia (vd01, R0), właściwości koksotwórcze (spiekalność, plastyczność, dylatacja) oraz zawartość składników balastowych i szkodliwych (wilgoć, popiół, siarka, fosfor, alkalia). Na podstawie przeprowadzonych analiz dokonano wyboru najistotniejszych parametrów jakościowych służących do oceny wartości użytkowej węgla oraz określono wielkości wspólczynników korygujących cenę węgla przy odchyleniach wartości wybranych parametrówjakościowych od poziomu przyjętego dla węgla wzorcowego. Zaproponowano dwa warianty algorytmu wartościującego węgiel koksowy w oparciu o wybrane parametry jakościowe, różniące się sposobem wartościowania węgli ze względu na ich właściwości koksotwórcze. Przyjmując, że cena węgla jest miarą jego wartości użytkowej, algorytmy te mogą służyć do kształtowania struktury formul sprzedażnych wyznaczających cenę węgla koksowego.
Przejdź do artykułu

Autorzy i Afiliacje

Urszula Ozga-Blaschke
ORCID: ORCID

Abstrakt

Obecnie stosowana formula cenowa dla węgla energetycznego została wprowadzona w 1990 r. i - po pewnych zmianach w 1994 r. - jest wciąż używana w większości kontraktów kupna/sprzedaży węgla. Formula ta stworzona została dla warunków rynkowych początku lat dziewięćdziesiątych (XX w.). Zmiany jakie nastąpiły w Polsce od tamtego czasu spowodowały, że struktura cen opisana formuląjest już nieaktualna i jej zmiana wydaje się konieczna. Artykuł przedstawia nową propozycję formuły cenowej węgla energetycznego. W propozycji tej przyjmuje się, że cena węgla zmienia się proporcjonalnie do zmian jego wartości opalowej. Elementy balastowe (zawartość siarki i popiołu) obniżają cenę węgla w sposób wynikający z kosztów ,,ekologicznych", powodowanych spalaniem węgla. Omówiono nową strukturę cen oraz metodę wyznaczania współczynników korygujących cenę (ze względu na zawartość siarki i popiołu).
Przejdź do artykułu

Autorzy i Afiliacje

Wiesław Blaschke
Urszula Lorenz
Zbigniew Grudziński
ORCID: ORCID

Abstrakt

W referacie omówiono założenia propozycji nowych dyrektyw i komunikatów tworzonych w Unii Europejskiej, które -jeżeli zostaną wdrożone - będą miały znaczący wpływ na działalność krajowych podmiotów górniczych. Analizę prowadzono na przykładzie przemysłu cynku i ołowiu w krajach UE, w tym w Polsce. Wykazano zarówno znaczenie polskiego wydobycia na tic krajów UE i świata, jak i przeanalizowano istniejące koszty produkcji i koszty zarządzania odpadami oraz przedstawiono dodatkowe zobowiązania wprowadzonych w wybranych kopalniach cynku i ołowiu rozwiązań w zakresie gospodarki odpadami (np. zarząd kopalni Lishecn w Irlandii, przed uzyskaniem pozwolenia na rozpoczęcie wydobycia, musiał zapewnić, że 51% odpadów będzie mieszanych z cementem i lokowanych pod ziemią).
Przejdź do artykułu

Autorzy i Afiliacje

Joanna Kulczycka
ORCID: ORCID
Paul Smith

Dodatkowe informacje

The subject matter of the articles published in Mineral Resources Management covers issues related to minerals and raw materials, as well as mineral deposits, with particular emphasis on:

  • The scientific basis for mineral resources management,
  • The strategy and methodology of prospecting and exploration of mineral deposits,
  • Methods of rational management and use of deposits,
  • The rational exploitation of deposits and the reduction in the loss of raw materials,
  • Mineral resources management in processing technologies,
  • Environmental protection in the mining industry,
  • Optimization of mineral deposits and mineral resources management,
  • The rational use of mineral resources,
  • The economics of mineral resources,
  • The raw materials market,
  • Raw materials policy,
  • The use of accompanying minerals,
  • The use of secondary raw materials and waste,
  • Raw material recycling,
  • The management of waste from the mining industry.

Ta strona wykorzystuje pliki 'cookies'. Więcej informacji