Humanities and Social Sciences

Studia Socjologiczne

Content

Studia Socjologiczne | 2021 | No 1 |

Authors and Affiliations

Kazimierz M. Słomczyński
1
Krystyna Janicka
1

  1. Instytut Filozofii i Socjologii PAN
Download PDF Download RIS Download Bibtex

Abstract

Artykuł kontynuuje zapoczątkowaną w numerze 3/2020 „Studiów Socjologicznych” prezentację paradygmatu demokratycznego elityzmu. Skupia się na dwóch ogólnych zagadnieniach: roli elit w zmianie systemu politycznego oraz na relacjach między elitą a masami. W pierwszej kwestii najwięcej uwagi poświęcono koncepcji porozumienia elit Michaela Burtona i Johna Higleya, którą autorzy uważają za najlepszą drogę ku demokracji. Stwarza bowiem warunki wszystkim wiodącym siłom politycznym na przeżycie politycznego kryzysu, co stabilizuje środowisko polityczne i zwiększa szanse dojścia do skonsolidowanej demokracji. Zagadnienie relacji między elitami a masami, wspólne dla teorii elit i teorii demokracji, opisane jest poprzez wskazanie na personalizację polityki i podkreślenie zmian, jakie w procesach reprezentacji politycznej nastąpiły w ostatnich dekadach, gdy model demokracji partyjnej zaczął słabnąć. Prowadzić to może do „demokracji widowni” lub „demokracji liderów”. Ogólna konkluzja jest taka, że tezy demokratycznego elityzmu w znacznej mierze zostały inkorporowane do teorii reprezentatywnej demokracji.
Go to article

Authors and Affiliations

Jacek Wasilewski
1

  1. Instytut Studiów Politycznych PAN
Download PDF Download RIS Download Bibtex

Abstract

Przedmiotem artykułu są uchwały Sejmu RP, których celem jest upamiętnienie wybranych postaci, instytucji i zdarzeń. Główne pytanie badawcze to kwestia ich skuteczności jako medium pamięci w Polsce. Na przykładzie wybranej instytucji kultury (Muzeum Śląska Opolskiego w Opolu) przeanalizowano praktyczne znaczenie uchwał sejmowych jako mediów pamięci zbiorowej. Sejm upamiętnił powstania śląskie w badanym okresie (od początku prac Sejmu X kadencji do 28.02.2017 roku) w ośmiu uchwałach. Powstania przedstawione zostały jako jeden z wielu czynów zbrojnych Polaków, co budzi zastrzeżenia zwłaszcza na Górnym Śląsku. Wywiady przeprowadzone z trzema kolejnymi dyrektorkami Muzeum Śląska Opolskiego pokazują, że uchwały upamiętniające są nieznane lub słabo znane. Nie stanowią bezpośredniego odniesienia w praktyce muzealnej. To kalendarz rocznicowy jest synchronizatorem działań różnych aktorów pamięci w państwie narodowym.
Go to article

Authors and Affiliations

Lech M. Nijakowski
1

  1. Uniwersytet Warszawski
Download PDF Download RIS Download Bibtex

Abstract

Power distance is one of the most researched dimensions of culture in Geert Hofstede’s framework. The vast majority of scholars refer to power distance as though it were something self-evident. Despite the hundreds of studies conducted on the basis of power distance, to date no one has seriously tried to propose a reconceptualization of power distance. Against that background, this paper aims to redefine Hofstede’s concept of power distance. It focuses on formulating a sketch of the three-level concept of power distance that essentially refers to Hofstedian tradition, but is at the same time entangled in different ontological and epistemological assumptions on the social world. The proposed way of understanding power distance creates space for, among other things, a more interactionfocused study on power dynamics in various settings. It also provides the possibility of formulating completely new hypotheses concerning psychological and sociological dimensions of exercising power.
Go to article

Authors and Affiliations

Mateusz Stępień
1
Michał Dudek
1

  1. Uniwersytet Jagielloński
Download PDF Download RIS Download Bibtex

Abstract

Decyzje w polityce społecznej podejmowane z użyciem algorytmów wpływają na jakość życia ludzi na świecie. Niedostępność algorytmów utrudnia ocenę ich wiarygodności. Nie wiadomo, czy modele statystyczne dobrano i zastosowano prawidłowo. Czy dane były wiarygodne? Autorzy podejmują ten ogólniejszy problem na przykładzie jednego z pierwszych algorytmów wdrożonych w Polsce: narzędzia profilowania bezrobotnych. Algorytm miał mierzyć potencjał osób bezrobotnych i na tej podstawie pomóc dzielić je na grupy o zróżnicowanym prawie dostępu do aktywizacji zawodowej. Opierając się na analizie dokumentów urzędowych, uzupełnionych o dane jakościowe i ilościowe, autorzy prześledzili decyzje podejmowane podczas konstrukcji algorytmu i dokonali metaanalizy statystycznej tego narzędzia. W artykule dowodzą, że algorytm profilowania nie spełniał podstawowych standardów metodologicznych: dane o osobach bezrobotnych były nierzetelne, błędnie zastosowano model psychometryczny, nieprawidłowo skonceptualizowano podstawową zmienną, formuły matematycznej nie dostosowywano do wyników analiz, lecz do poczynionych z góry założeń.
Go to article

Authors and Affiliations

Karolina Sztandar-Sztanderska
1
Michał Kotnarowski
2
Marianna Zielińska
1

  1. Uniwersytet Warszawski
  2. Instytut Filozofii i Socjologii PAN
Download PDF Download RIS Download Bibtex

Abstract

The article presents a systematic study of social cohesion phenomenon at the level of amalgamated hromadas as a key local entity of decentralization reform in Ukraine. Building on the analysis of the 26 semi-structured interviews conducted in amalgamated hromadas of two border regions of Ukraine – Kharkiv and Chernivtsi, the author has identified social cohesion components, their interconnection as well as positive and negative factors of social cohesion strengthening at community level. Relying on Chan’s empirical model and perceived perspective of social cohesion, hromada amalgamation is conceptualized as a transformation process of avoiding ‘old practices’ to form ‘new order’. In the process, the establishing of democratic tools, local activist growth, reducing gaps between center and periphery, formation of common sociocultural space are emphasized. Strengthening social cohesion components at the hromada level are stated to become a sure basis for ‘a giant leap’ of Ukraine’s democratisation in the nearest future.
Go to article

Authors and Affiliations

Oleksandra Deineko
1

  1. V.N. Karazin Kharkiv National University
Download PDF Download RIS Download Bibtex

Abstract

The article focuses on siblinghood-in-law – a dimension of siblinghood revealed in qualitative research on siblinghood at age 50 and over, based on individual interviews and focus groups, realised in the Czech Republic. It introduces the interconnectedness between siblinghood and siblinghood-in-law, and pays particular attention to old age. A sibling-inlaw relationship is created in the context of a more complex relationality (where conjugal construction of reality plays an important role); in addition to the dyadic relationship of two siblings-in-law, or a triadic relationship mediated by the linchpin person, the siblingin-law relation to his/her siblings-in-law (even as individuals) may be primarily defined as a sibling-in-law relationship to a sibling group (generating itself its own definition of reality), possibly even to a larger kin. Late-life situations create a context to possibly intensify relations between the “remaining” siblings and siblings-in-law. The article concludes with a typology of sibling-in-law relationship patterns.
Go to article

Authors and Affiliations

Hana Šlechtová
1

  1. Palacký University Olomouc
Download PDF Download RIS Download Bibtex

Abstract

Przedmiotem artykułu jest kultura wsi i sposoby jej interpretacji dominujące w okresie ostatnich stu lat. Analizuję je z perspektywy socjologii wsi, dla której zawsze stanowiła zasadniczą część przedmiotu badań. Na podstawie dwóch publikacji książkowych z lat 2017–2019, podejmuję próbę dookreślenia różnic między trzema dominującymi sposobami dyskursu o kulturze wsi. Następnie poddaję krytycznej analizie problem wartości kultury wsi, dość powszechnie, ale nie zawsze zasadnie, uznawanych za szczególnie cenne i istotnie wpływające na kształt kultury narodowej.
Go to article

Authors and Affiliations

Andrzej Kaleta
1

  1. Uniwersytet Mikołaja Kopernika

Authors and Affiliations

Henryk Domański
1

  1. Instytut Filozofii i Socjologii PAN

Instructions for authors

Studia Socjologiczne ISSN 0039-3371, e-ISSN 2545-2770 is a Polish sociological quarterly journal, published uninterruptedly since 1961. Its publishers are the Polish Academy of Sciences (represented by the Institute of Philosophy and Sociology and the Committee on Sociology), as well as the Faculty of Philosophy and Sociology, University of Warsaw (from 2013).

Studia Socjologiczne welcomes articles from all sociological sub-disciplines, and neighbouring disciplines, as long as the authors apply a broadly defined sociological approach. Preference is given to texts that contribute to the advancement of social theory and are empirically grounded and innovative in their conceptual and methodological outlook. Our journal is open to scholarly debates and polemics. We also encourage authors to send us reviews of recently published books. Since 2012, contributions in English are also considered for publication in the journal.

A double-blind peer review procedure is applied to each submitted manuscript considered for publication. In order to acknowledge the reviewers’ contribution, the full list of our reviewers is included on the back of the cover page in each issue of the journal. The details of the submission and review procedure are described in the “For Authors” tab.

A full text version of Studia Socjologiczne is available online for EBSCO subscribers (SocINDEX with Full Text), as well as through the Polish Academy of Sciences online journal reading room: http://journals.pan.pl/dlibra and (since 2016) at www.studiasocjologiczne.pl ("Archives").

This page uses 'cookies'. Learn more